Monday, June 19, 2017

Мэдээллийн технологи..

       Нийгэмд бугшсан энэ бүх асуудал: авилгал, шударга бус зүйлийг арилгаад байхгүй болгочихвол мөн сайханаа. Энэ улс орон минь сэп хийтэл хөгжих байхдаа гэж.. даанч..

Хэн нэг хүчтэй шударга хүн гарч ирээд энэ бүхнийг хийх байх гэсэн олонхийн хүлээлт байх шиг..
Зарим нь бүр Чингис хаан шиг нөхөр гарч ирээд авилгачин, луйварчингуудыг барьж аваад толгойг нь тасдаад хаях хэмжээнд төсөөлдөг байж магадгүй. Эрхбиш 13 -р зуун ядаж л 20 -р зуун биш юм болохоороо энэ бүхнийг 21 -р зууны аргаараа зохицуулж таарна. Уг нь төр болоод нийгэмд байгаа буруу зүйлсийг шалгаад засаад явдаг хууль, цагдаа, шүүхийн тогтолцоо гээд бэлэн институц нь байж байдаг. Энэ хэд нь ажлаа сайн хийхэд л уг нь болчихмоор. Бид ч хяналтаа тавьж шахах ёстой. 
Гансүх - ийн шүүх хурлыг ТВ - р үзэх хүртэлээ би ингэж боддог байлаа. Зүгээр л ажлаа хийж явсан нябо бүсгүйг баримтгүй, утгагүй, улаан цайм зүйлээр ялд унагааж чадаж байгааг хараад, энэ аймшигтай ялзарсан тогтолцоог засах гэж оролдсон хүмүүсийг өөрсдийг нь яаж залгиж байгааг хараад итгэл найдвар бөхөх шахсан.. 

Ингээд шинэ үе, ирээдүйдээ найдахаас өөр сонголтгүй боллоо. Энэ ялзарсан тогтолцоог барьж байгаа хүмүүс биологийн жамаараа эрхбиш зайгаа тавих үед шинэ үе халааг нь авах нь зайлшгүй. Тэр шинэ үеийг бий болгох зүйл нь гагцхүү боловсролын тогтолцоо.  Хөгжил дэвшил, улс орны ирээдүйн эцсийн итгэл найдвар бол боловсролоос өөр юу ч биш. Тиймээс ч манай тэргүүний сэхээтнүүд боловсролд анхаарал хандуулж, хувь нэмэрээ оруулж байдаг. Даанч энэ нь үр дүнгээ өгтөл удна.
Баабар гуайн хэлдэгчлэн үе солигдохыг (залгаад завсарын үеийг) хүлээвэл лав л миний үе тэр сайн цагийг үзэхгүй бололтой. Ядаж байхад өнөөгийнх шиг боловсролын тогтолцоотой, зөвхөн санал авахын тулд улсыхаа мөнгийг 70 мянга болгоод оюутнуудад бэлнээр тараачихдаг ерөнхийлөгчтэй байгаа үед.

Тэгвэл яажшуухан энэ ялзарсан тогтолцоогоо засаад, хурдхан шиг хөгжил дэвшилд хүрэх вэ? 
Надад байгаа эцсийн найдвар бол мэдээллийн технологи юм. Мэдээллийн технологийг ашиглаж чадвал хэдхэн жилийн дотор БОЛОВСРОЛ, ЭРҮҮЛ МЭНД, НИЙГМИЙН ДААТГАЛ, ШҮҮХ ЦАГДАА, ЗАСАГЛАЛ - ийн тогтолцоогоо бүрэн шинэчилж, засах, сайжруулах бодит хүч бий. 
Ганц жишээ татахад НӨТ - ын систем байна. НӨТ - ын хууль батлагдаад 20 жил болох гэж байгаа. Энэ хооронд хууль хэрэгжүүлэх, татвараа бүрэн авахын тулд хуулийн болоод боловсролын олон л арга хэмжээ авсан байж таарна. Гэтэл цахим системд орсоноор ганцхан жилийн дотор НӨТ -ын хууль бүрэн утгаараа хэрэгжиж татварын төлөвлөгөө давж биелсэн байна. Энэ системтэй холбоотой давуу талуудыг тоочоод баршгүй. Гол нь татварын тогтолцоог энэ систем дангаараа хэрэгжүүлж, татвар төлөгч бүх субъектыг хамруулж чадаж байна. 

Хувийн салбар IT- г харьцангуй сайн нэвтрүүлсэн. Ихэнхи том компаниуд ERP системтэй болж үйл ажиллагаагаа аль болох автоматжуулж байгаа. Банкууд бүрэн цахим системд шилжээд тог эсвэл сүлжээ тасарахад үйл ажиллагаа нь зогсохоор болж. Үүн шиг нэрийн дансныхаа үлдэгдэлийг харчихдаг, эрүүл мэндийн даатгалаараа ямар үйлчилгээ авах боломжтойгоо шалгадаг болчиход энэ нь цаагуураа нийгмийн даатгал тойрсон олон асуудлыг шийдээд явчих юм. Хийж хэрэгжүүлэх явцад сонгуулийн хар машиныг шатаадаг шиг марзан юмнууд гарах байх л даа. Гэвч үр дүнгий нь удахгүй ойлгоод хүртээд явдаг билээ.

Энэ бүхнийг хийхэд заавал улс төрчдийг хүлээлгүй мэдээллийн технологийн салбарт ажиллаж байгаа олон олон мундаг залуус хувь нэмэрээ оруулж бий болгох боломжтой. ITZONE гэх мэт том компани Орчлон сургууль дээр хийгээд ашигаа олоод авцан Е-Сургуулийн системээ нээлттэй эх болгоод Монголын сургуулиуддаа ашиглуулчихмаар санагддаг юм. Эсвэл Д.Энхбат гуайд өгөөд Хан академтэй холбодог ч юм уу. Google Classroom шиг хүүхдүүд бие дааж сурах нөхцөл бүрдүүлсэн олон функц нэмж хийгээд өгөхөд л сургууль барьж өгсөнөөс дутахгүй нийгмийн хариуцлагатай үйлдэл болох юм даа.. 

Tuesday, March 24, 2015

Зорилго

30-д насны хямрал юм байлгүй.. :) ойрд энэ талаар их бодох боллоо..
10 жил, оюутан насны романчик үедээ энэ талаар бас их боддог байж.. Мэдээж хүүхэд байсан болхоор бүдэг бадаг, мөрөөдөл төдий л байж. Тэр үед манай ангийн найз Японд сурахаар бэлдэж байхдаа "Ямар люмино - н дуунд гардаг -3, 4 -р хороололд хоёр өрөө байртай... гэдэг шиг амьдралтай бишдээ.." гэж билээ.. Тэрий нь сонсоод яг үнэндээ тиймэрхүү л юм төсөөлцөн явж байснаа мэдэж авсан шд.. :) Маниусыг тэгээд мангайгаад явж байхад тэр найз маань ямар ч сүрхий байсын.. кк

Тэгэс гээд ажилд ороод энэ бодлоо мартжээ. Тэгээд ирээдүйгээ компанидаа даатгацан байдалтай, амбиц байхгүй яваад байсан энэ амьдрал өнгөрөх шинтэй.. :)

Нэг мэдсэн хамаг л юмаа хийж амжуулах учиртай 30 - 40 насны 2 - ыг нь тавиад туучиж.. Тэгээд гэнэт пауз аваад явж байгаа зүгтээ харсан чинь хүсч байснаасаа шааал өөр тийш явж байх юм. Хамаг л үнэ цэнэтэй гэр бүл, хүсэл мөрөөдөл, хувийн хөгжил, цаг хугацаагаа золиослоод хүний ажлыг хийнгээ инээдтэй цалин аваад явж байх юм. 10 жилийн дараа компаны ахлах инженер, салбарын тэргүүний ажилтан цолтой нэг нөхөр байхым биздээ.. кк

Тэгээд явмаар байгаа зүгрүүгээ харсан чинь хоёрдмол зам зурайж байна. Нэг нь жаахан аминчхан талруугаа.. Ойн цоорхойд байшингаа бариад, хүссэнээрээ амар жимэр амьдрах.. Энэ бараг романчикдуу хүн бүрийн хүүхэд үеийн мөрөөдөл байхаа.. Хүмүүс томрохын хэрээр ахуйдаа баригдаад ч юмуу иймэрхүү зүйлдээ ач холбогдол өгөхөө больчихдог юм шиг. Ямартаа ч миний энэ мөрөөдөл улам л хүчтэй оргилж, бодох тусам догдлуулсаар байгаа. Ойрын жилүүдэд хүрэх нь ч тодорхой. Яг төсөөлж байсан шиг дүүрэн номын сан, ил зуух, мужааны өрөө, hobbit - ын гэр шиг тохь тух... :)
Нөгөө зам нь улс орон руугаа чиглэсэн.. ааяа..
Манай өвөөгийн үе гайхалтай өнгөрсөн гэж боддын. Хоцрогдсон бүдүүлэг эх орноо орчин үеийн улс болгож, хийж бүтээхийн эрч хүч, урам зориг, дэврүүн хүсэл мөрөөдлөөр жигүүрлэсэн, үнэт зүйл зарчим, хамтын хөдөлмөрийн амтыг мэдэрсэн, нүдэн дээр өөрсдийн гараар бүтээсэн эх орон нь цэцэглэн хөгжихийг хараад, бахархал дүүрэн..
Өвөө минь улс орондоо хийж бүтээсэн зүйлээр үр удам нь хэдэн үеэрээ бахархан дуурсахаар амьдарчээ.. Мэдээж бусдаар магтуулахдаа биш, энэ эх орондоо хайртайн хувьд өөрийн чадах зүйлээр хувь нэмэрээ оруулчмаар байдаг. Халаглах, шүүмжлэх, санаашрахаас хэтрэхгүй яваад байж болохгүй л дээ.

Тэгээд явах зүгээ бүр алсхан харсан чинь...
Гэгээрэл гээчид би анхнаасаа хүрнэ гэж боддогчгүй байлаа.. тэгээд хаашдаа хүрэхгүйм чинь энүүхэндээ зугаа цэнгэл хөөгөөд, мэдрэмжээ амталсан шиг амьдраад дуусъя гэж бодож явтал Нямсамбуу гавжын хичээл дээр "Зорилгоо алсхан тавь" гэдийм байна... :)
Тэгээд "алсхан" хараад шат шатны зорилгоо дайруулах маягтай аян замдаа мордоё доо.. :)

Tuesday, January 20, 2015

хуран үйлдсэн бүхэн мөнх бус...

Бүтээгч байх боломжтой гэж боддог байлаа.. Физик утгаараа ч тэр, ертөнцийн үүслийн онцгой цэгт Бүтээгч л нөлөөлсөн байж таарах гээд байв.

Гэтэл гэнэт нэг логик олж сонсоод..

Мөнхийн, туйлын, хувиршгүй бүтээгч байх боломжгүй тухай. Мөнхийн бүтээгч гэхээрээ мөнхөд бүтээгээд байх ёстой болж таарна. Хязгааргүй бүтээгээл, бүтээлүүд нь буюу хязгааргүй ертөнцүүд бүтээгдээл байх ёстой гэсэн үг.

Эсрэгээр нэг л бүтээгээд болчихсон гэвэл тэр бүтээгч өөрөө өөрчлөгдсөн гэсэн үг. Бүтээж байгаа бүтээгч, бүтээгээд дуусцан бүтээгч хоёр ялгаатай шүү дээ. Өөрчлөгддөг зүйл хэрхэн мөнх байж чадах билээ? 

зиа, энэ бол Бурхны шашны шүтэн барилдлагын онолоос цухас сонссон зүйл байлаа..
хүссэн, сонирхсон хүмүүс доорх хуудсаас мэдээлэл аваад оролцоорой гэж хүсэх байна.. https://www.facebook.com/www.Buddha.mn 
http://buddha.mn/education/

Дээрх санааг үгүйсгэх, эсвэл бүтээгчийг нотлох санаа байвал коммент үлдээнэ үү..

Sunday, April 13, 2014

блогийн эрин үе..

блогоо уншсан хэвээр л байгаам. Блогчид нь бичихээ больцон ч гэсэн.. 
outlook дээрээ feed үүдээ оруулаад шинэчлэгддэг ганц нэг блогоо умшдын.. хүү, хундага гэж мэгээд.. :) 
тэгсэн ажлаас над өгсөн емайл хэмжээ нь хүрдгүй, хром дээр нэг рийдэр суулгаад хуучны feed ээ импортлоод оруулсан чинь тал нь шахуу блогоо устгажээ.. эхнээс нь хараад явж байхад ихэнхи нь 2 -3 жил юм бичээгүй хөсөр хаягдсан .. яг л нэгэн цагт амьдрал, хөөр баяр цалгин байсан хуучны хаягдсан хотоор зугаалж яваа юм шиг санагдав.. 
Банжиг хорооллоос буурь л үлдэж.. хичнээн хөл хөдөлгөөнтэй нүсэр хороолол байв.. 
блогспот хорооллын өндөр барилгууд нь байвч эзэд нь зөнд нь хаяад явчиж.. барилгаас ганц нэг хүн л хааяадаа орж гарах шиг.. хаяг дугаар нь танил дотно ч ихэнхи нь эзгүй хоосон байшингууд.. зэрлэгэндээ баригдцан.. 
Дурсамжтай, дотно блогмн - ны гудманд 2 - 3 хан гэрэлтэй байшингаас бусад нь харанхуй харагдана.. дахиад тохиохгүй тэр л нэгэн зурвас үе.. 


Big fish - ийг үзсэн л байлгүй.. 

Wednesday, January 16, 2013

эсгий

Энэ блоггер чинь зөндөө шинэ юм нэмэгдсэн байхчив.. кк

сардаа ядаж нэг бичлэг оруулдаг байсымсан. Жилдээ нэг оруулбал их юм болждээ. Сая өвөөгийнд очиход хуучны нэг зураг гарч ирээд..

оюутан байхдаа, ө.х электроникийн ангид орж гагнуурын алхтай болоод хийсэн ажил гэхүүдээ..
эхний (эртний) хүн нь Архимед юм. "Эврика" гэж хэлсэн болхоор нь оруулсын. усанд орж байгаад.. Бодохоор л гоё санагдаад, тэр танин мэдэхүйн таашаал, зурсхийн орж ирсэн гоё санаа, - санаандаа баярлан жаргах сэтгэл минь юутай хөнгөн гээд Хурметбек -н 4 мөрт.. ер нь л тэр талын бүх мэдрэмж, онгодыг төлөөлөх хүн.. миний хамгийн анх танилцсан физикч, бага ангид үздэгээс л өмнөх юмдаг..

Да Винчи -г бүгд таних байлгүй. Түүн шиг зохион бүтээгч, шинийг санаачлагч, зураач, барималч, инженер болохыг хүсдэг байлаа. Юм бүтээнэ гэдэг нэг талаар ихээхэн Эго ч юм шиг..
Тэр хараагүй царай бол Монтень юм. Сэтгэлгээ, үнэ цэнэ, эрхэм чанар болоод олон зүйлийг энэ хүнээс сурч байна. Энэ блогийн ихэнхи бичлэг, бодролууд сонгомол эсээнээс эхтэй.
Тэгээд Эйнштэйн. Эээййншштээээййн..
Сүх жанжин нэгэн үе миний шүтээн байлаа. 10 - жилийн ахлах ангид байхаас.. Манай ангийн самбарын дээр "Аливаа хүн сурах чиглэлийг эрхэм болговоос хандах зүг өөрөө тогтоно" гэсэн үг нь байсан юм. Хаашаа хандахаа мэдэхгүй, ирээдүйгээ, амьдралаа сонгох эргэлзээтэй үе 10 ангид тохиодогдоо. Амьдралын утга учир, ер нь аливаа утга учирын талаар эргэцүүлэл энэ үг хүрч төгсдөг байсан тэр үед энэ үгний ихээхэн гүнзгий утгыг ойлгож авсан юм. (юун сур сур, бас дахин сур вээ..) Үүнээс гадна хөшөөн дээр нь байдаг тэр нэг агуу үгнээс нь болж Сүх жанжиныг оруулахаар шийдсэн юм. Сүүлд нэг ах Чингис хааныг оруулах байждээ, даанч зай алга гэж билээ. Тэгээд дээрх үгнүүдийг ч Сүх жанжин өөрөө хэлээгүй болж таарсан.
Тухайн үед Чойномын шүлэгт их дуртай байж дээ.. Багаасаа шүлэг найргийг үздэггүй хүн Чойномын шүлэгт орчихоод Сүмтэй бударын чулууг цээжилтлээ уншиж билээ.
Надад ихээр нөлөөлсөн гэдэг логикоор нь дахиад 2, 3 хүн нэмэх зай байгаа л юм. Хүндэт Мүүн, Ошо, ...
Мүүн гэхээр зарим хүний харшил нь хөдөлкээд байдын..
Ямартаа ч оюутан нас хүртэл эдгээр хүмүүсийг сонгож. Цаашид харин нэмэгдэх болуудаа.. Хүн тэгээд хөгшрөөд ирэхээр баргийн юмийг хүлээж авахаа больдог юмшиг.

Wednesday, September 5, 2012

уншвал зохих 88 ном

Уншвал зохих 88 ном гэж гарчээ.. Энийг яаж гаргасын бол.. Аягүй бол дарга нь нэг ажилтандаа үүрэг өгөөд, мань хүн номын дэлгүүрээр явж жагсаалт гаргангуутаа дээр нь Батлав гэж бичээд даргаараа гарын үсэг зуруулцаан.. яг..

Thursday, January 26, 2012

Залуу зохион бүтээгч.. кк

хүүгийхээ машиныг өөрөө явдаг болгож сайжруулаад.. сонирхолтой хоббитой хүмүүст зориулаад заавар бэлдэв. Дуурайгаад, санаа аваад хийвэл хүүхдээсээ илүү кайф авхаар юм билээ.. кк
Энэ машиныг номингоос авсан юм. Хүүхэд хөлөөрөө жийж явах зориулалттай. 

Эхлээд захаас хэрэг болох зүйлсээ цуглуулна. Үүнд: 
1. Цахилгаан мотор. Өгөөмөр захаас солонгос машины хаалганы шил өргөгчний мотор 5000₮ гээд байгаа. 12в -р ажиллана. 

2. Унадаг дугуйны араа сольдог хэсгийн дамжуулагч араа болон гинж. Эндээс хоёр жижиг арааг нь ашиглах юм. зах дээр 2000 гэсэн байхаа.. гинж нь 1500₮. надаас гинж авч болно шүү. зөндөө илүү гарсан байгаа.
3. 12в ийн аккумлятор. зургий нь авсангүй. доор машинд бэхэлсэн үеийн зураг нь байна. захын гэр ахуйн бараа зардаг байшин дотор баруун хойд захад нь 20000 -р зарж байгаа.

4. Дардаг кноп. аккумулятор зарж байгаа газар байгаа. дарахад нийлээд авахад салдаг кноп тохиромжтой.

5. 12в ийн реле 1ш. 100 айлын жоби -ийн 2 давхарт Өөдөө инженеринг гэдэг лангуунд 3500₮ гэж байгаа. Суурьтай нь авах хэрэгтэй. Уг нь бол релегүй ч хийж болно. Релетэй бол мотор шатах аюулгүй болох юм.
6. Abrosteel гээд цавуу. авто сэлбэг, засварын газрууд, ШТС -д зардаг. хөндлөн зүсээд гартаа чимхэж нухаад нааж, шавж хэрэглэнэ. төмөр шиг хатуу болж хатдаг. A-B цавуу шиг..


Хийх алхам.
1. Машинаа задлаад суурийг гаргасаны дараа мотор маань сууринд ийм байдалтай бэхлэгдэнэ. Ийм байдалтай барьж байгаад моторын голын араа суух хэсгийн харалдаа суурийн доод хэсэгт цоолох байрлалаа тэмдэглэнэ.

 2. Хойд талын дугуйг голтой нь сугалж авсаны дараа дээр тэмдэглэсэн хэсгээр төмрийн хөрөөгөөр эсвэл цаасны хутгаар огтолж авна. энэ хэсэг зурагт үзүүлсэн байдлаар дугуйн голд араа суух юм. Араагаа суулгахдаа цоорхой хэсэгт араагаа барьж байгаад голоо шургуулна. гол араа хоёрыг abrosteel цавуугаар шавж бэхлэнэ. цавуудахаас өмнө цавууны барьцалдааг нэмэхийн тулд арааны их биед нүх гаргаж, дугууны голийг төмрийн хөрөөгөөр хөрөөдөн арзайлгах хэрэгтэй.
 дээрээс нь харахад ийм байдалтай харагдана. цоолох нүхний хэмжээг араанд гинж угласан хойно тээглэхгүй байх хэмжээнд цоолно.

 3. Моторын голд нөгөө жижиг арааг бэхлэх бөгөөд моторын голд хөдөлгөөнгүй бэхлэгдэх ёстой. миний хувьд угсарсаны дараа хий эргэж байсан тул сүүлд нь abrosteel -р шавж хөдөлгөөнгүй болгосон. мөн моторын зурган дээр харагдаж байгаа 3 ш тогтоогчийн нэгэнд нь төмөр бэхлэсэн харагдаж байна. уг төмрийг машины суурийн их биед тогтоох юм.
 4. Моторыг суурийн их биед бэхэлж гинжийг араанд холбоно.

Моторыг зураг дээр харуулсан байдлаар бэхэлсэн. машинаасаа хамаараад янзан бүрээр тогтоож болох юм. ихээхэн цавуу аваад шавцан ч болно доо..

 6. арын дугуйг голд нь хөдөлгөөнгүй бэхлэх ёстой. үүний тулд голыг хөндлөн хөрөөдөж ховил гаргана.

 7. Дугуйнд бас төмрийн хөрөөгөөр хөрөөдөж ховил гаргана. уг ховилд зураг дээр үзүүлсэн хэмжээний төмөр хийх юм. консервны лаазны төмрийг ашиглаж болно.
 8. Дугуйг голд шургуулсаны дараа ийм байдалтай харагдана.


 9. Энэ үед дайсны цэргүүд ажлын байрыг үймүүлж, эрэг боолт залгих, улмаар эрэг боолт дутах аюултай тул анхаарч байх хэрэгтэй.

10. Аккумулятороо бэхлэнэ. миний хувьд амарчлаад скочоор наацан.


11. Жолоонд нь дардаг товчоо бэхлэнэ. Товчны хэмжээгээр өрөмдөж нүх гаргаад боолтоор нь боож тогтооно. Товч тус бүрд 2 шон байх бөгөөд цахилгааны утасыг гагнаж, эсвэл мушгин боож холболт хийнэ. Нийт 4 утас жолооноос гарах ёстой. Энэ машины хувьд урд их гэрэл асаадаг утас жолооноос гарсан байсан тул тэр нүхээр нь давхар шургуулж гаргасан. зураг авхаа мартсан бөлгөө..
12. Цахилгааны монтажийг хийнэ. Релег доод талын зурагт үзүүлсэн байдлаар бэхлэнэ. дараах схемийн дагуу холболтыг хийнэ. Товчлуур 1 -г дарахад урагш, 2 -г дарахад арагш ухрана. Эсвэл эсрэгээрээ байна.
Холболт хийсний дараа

13. Аккумуляторын +, - шонгоос нь нэмэлт утас гаргаж холбогч залгуур холбон их биенээс гадагш гарган орхивол дараа батарейгаа цэнэглэхэд хялбар болох юм. Миний хувьд залгуур олоогүй тул түр орхисон болно.  Ингээд эцэст нь машины дээд хэсгийг буцааж угсраад машин маань бэлэн болно доо. Зураг дээр удирдлагын товчлуур нь улаан, ногоон өнгөтэй харагдаж байна. ногоон нь урагш, улаан нь ухрах товчлуур. Урд гүперний тэндэх төмөрний хувьд хөлийн тавиур гэж бодож хийсэн юм. одоохондоо хөл нь хүрэхгүй байгаа тул авцан л даа.. бас аюултай санагдсан.
14. Туршилт, тохируулга..

Тэгээд өөр өөрсдийхөөрөө уран сэтгэмжээ нэмээд янзан бүрээр хийцгээнэ бизээ.. Амжилт!